Poradnik wykonawcy
Przetargi na schrony i MDS: gdzie szukać zleceń?
Schron może być częścią szpitala, szkoły archiwum lub parkingu. Sprawdź finansowanie OLiOC, art. 157a i źródła zamówień poza BZP i TED.
Przetargów na schrony, ukrycia i miejsca doraźnego schronienia szukaj równolegle w BZP, TED i BIP-ach zamawiających. Zakres ochronny bywa częścią większej inwestycji: rozbudowy szpitala, budowy archiwum albo parkingu podziemnego.
Jeżeli czekasz wyłącznie na ogłoszenie zatytułowane „Budowa schronu”, zawężasz sobie pole poszukiwań. Trzeba sprawdzić zarówno zakres robót, jak i zasady publikacji zamówienia. Od 29 maja 2026 r. część zakupów związanych z ochroną ludności ma odrębną podstawę: art. 157a ustawy o ochronie ludności i obronie cywilnej.
Stan przepisów i źródeł: 23 września 2026 r. Przykłady poniżej pokazują konkretne zakresy i etapy inwestycji.
Schron, ukrycie i MDS to różne wymagania do wyceny
W języku potocznym wszystkie te obiekty bywają nazywane schronami. W dokumentacji takie uproszczenie może kosztować. Inny standard ochrony oznacza inne rozwiązania konstrukcyjne, instalacje i wyposażenie.
| Określenie | Co ustalić przed wyceną |
|---|---|
| Schron | Budowla ochronna o konstrukcji zamkniętej i hermetycznej. Sprawdź kategorię odporności oraz wymagania dla konstrukcji, zamknięć i instalacji. |
| Ukrycie | Budowla ochronna niehermetyczna. Oznaczenie U-1 dotyczy kategorii ukrycia, nie schronu. |
| MDS | Miejsce doraźnego schronienia. Ma odrębne wymagania i może powstać przez przystosowanie istniejącego obiektu. Nie oznacza automatycznie wykonania schronu. |
Podział wynika z art. 83-84 ustawy o ochronie ludności i obronie cywilnej. Kategorie U-1, U-2, U-3 oraz S-1, S-2, S-3 określa rozporządzenie o warunkach technicznych budowli ochronnych. MDS mają osobne rozporządzenie z 9 lipca 2025 r..
Dla wykonawcy ważniejsze od samego hasła „schron” jest to, czy zamówienie obejmuje pełne wykonawstwo, adaptację piwnic, projektowanie czy wybrane instalacje. Magazyn sprzętu ochrony ludności również nie staje się schronem tylko dlatego, że otrzymał finansowanie z tego samego programu.
Skąd pieniądze: OLiOC, nie automatycznie KPO
Punktem wyjścia jest państwowy Program Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej, koordynowany przez MSWiA. Na 2026 r. przewidziano w nim 17,2 mld zł. To kwota całego programu, obejmującego także m.in. logistykę, wyposażenie, szkolenia i łączność. Nie jest budżetem samych przetargów na schrony. MSWiA o zakresie i finansowaniu programu.
Dotacje dla jednostek samorządu terytorialnego przekazują wojewodowie. Udział dotacji określa umowa, a ustawowy limit wynosi do 100% kosztów zadania. Nie oznacza to finansowania całego szpitala czy parkingu. Art. 106 ust. 3 ogranicza opisane w nim finansowanie inwestycji do kosztów zwiększonych przez zapewnienie funkcji budowli ochronnej. Art. 106 i art. 154 ustawy.
Nie zakładaj więc, że ogłoszenie musi mieć oznaczenie KPO, aby dotyczyło tego rynku. Źródło pieniędzy sprawdzaj w dokumentacji konkretnego zadania. Ma znaczenie również dla procedury zakupu, a nie tylko dla rozliczenia inwestycji.
Nie ograniczaj poszukiwań do wojska. Poniższe przykłady dotyczą cywilnych inwestycji szpitalnych i archiwalnych. Obserwuj samorząd, ale też wskazane w ogłoszeniu jednostki i instytucje prowadzące inwestycję. Właściciel obiektu i podmiot udzielający zamówienia nie zawsze są tą samą jednostką.
Gdzie szukać: BZP, TED i BIP-y
Dla robót budowlanych prowadzonych według Pzp próg unijny w latach 2026-2027 wynosi 23 291 240 zł netto. Przy zwykłych zamówieniach klasycznych zamawiających publicznych poniżej tego progu, ale od 170 000 zł netto, podstawowym miejscem publikacji jest BZP. Od progu unijnego - TED. To podział dla postępowań ogłaszanych publicznie, nie opis wszystkich dopuszczalnych trybów i wyłączeń. Progi unijne UZP, zmiana progu krajowego.
Sam limit kwotowy nie wystarczy jednak, aby ustalić, gdzie pojawi się zamówienie związane z ochroną ludności.
Od 29 maja 2026 r. obowiązuje art. 157a. Wyłącza stosowanie Pzp dla wskazanych zakupów bezpośrednio służących zadaniom ochrony ludności i obrony cywilnej, finansowanych lub dofinansowywanych ze środków określonych w art. 155 ust. 2 pkt 3. Katalog obejmuje m.in. infrastrukturę zapewniającą schronienie w budowlach ochronnych i określone elementy infrastruktury medycznej podwójnego przeznaczenia. Nie jest to ogólne wyłączenie dla każdego zadania OLiOC. Sam skrót MDS w nazwie nie wystarcza do zastosowania tego przepisu.
Zamawiający publikuje w swoim BIP ogłoszenie o udzielanym zamówieniu, a następnie informację o jego udzieleniu lub nieudzieleniu. Musi zachować przejrzystość i równe traktowanie zainteresowanych. Przy udziale środków UE lub innych wskazanych środków zagranicznych stosuje się procedury wymagane przy wykorzystaniu tych środków, w tym Pzp, jeżeli wynika to z tych zasad. Art. 157a, dodany nowelizacją z 17 kwietnia 2026 r., s. 11-12.
Wniosek dla monitoringu: brak ogłoszenia w BZP lub TED nie oznacza braku zamówienia. Do obserwowanych źródeł dołącz BIP-y inwestorów, którzy przygotowują interesujące Cię obiekty. Z samego art. 157a nie wynika obowiązek publikacji w BZP lub TED.
Przykład jest konkretny: w lipcu 2026 r. KP PSP w Giżycku opublikowała w BIP zamówienie na pierwszy etap budowli ochronnej U-3, powołując się na art. 157a. Wymagała obowiązkowej wizji lokalnej. Na stronie znajdują się także informacje o wyborze i udzieleniu zamówienia. To zakończone postępowanie pokazuje, dlaczego trzeba czytać warunki danego zakupu od razu po publikacji. Ogłoszenie i dokumentacja KP PSP Giżycko.
Przykłady: pod jakimi inwestycjami kryje się zakres ochronny
Złotów: rozbudowa szpitala z ukryciem U-1
Ogłoszenie TED 486172-2026 dotyczy rozbudowy Szpitala Powiatowego w Złotowie w formule projektowania i wykonania robót, z podziemną infrastrukturą medyczno-techniczną o standardzie U-1.
To przykład, dlaczego warto czytać zakres większych inwestycji medycznych. Roboty ochronne mogą być częścią kontraktu szpitalnego, a nie osobnym zamówieniem na schron. Ogłoszenie nie podaje wartości szacunkowej. Sama skala opisu nie pozwala jej ustalić.
Wrocław: archiwum ze schronem
W ogłoszeniu TED 501085-2026 opublikowano zamówienie na zaprojektowanie i budowę archiwum ze schronem. Wskazana wartość szacunkowa to 31 948 821,14 zł netto.
Kwota dotyczy całego opisanego zamówienia. Nie można traktować jej jako ceny samej części ochronnej. Dla firmy szukającej kontraktów o określonej wielkości to istotna różnica: zanim porówna ją ze swoimi możliwościami, musi sprawdzić udział robót specjalistycznych i pozostałego zakresu.
Września: MDS w piwnicach i ogólny kod CPV
W ogłoszeniu BZP z 21 lipca 2026 r. zamówiono dokumentację oraz remont i adaptację piwnic na MDS. Postępowanie miało dwie części, z których pierwsza dotyczyła budynku A Zespołu Szkół Technicznych i Ogólnokształcących. Główny kod CPV to 45000000-7, roboty budowlane.
Pod kodem 45000000-7 mieszczą się bardzo różne roboty. Przy monitoringu ograniczonym do kodów specjalistycznych możesz przeoczyć takie zamówienie. To ten sam problem, który opisujemy w artykule o przetargach pomijanych przez słowa kluczowe i CPV.
Od planu do ponowienia przetargu
Nie odrzucaj planów postępowań i wstępnych ogłoszeń informacyjnych w TED tylko dlatego, że nie można jeszcze składać ofert na roboty. Pozwalają wcześniej rozpoznać inwestora i przygotowywany zakres. Jednocześnie wpis do planu nie gwarantuje, że inwestycja ruszy w podanym terminie.
Przykładem wczesnego sygnału jest PIN dotyczący MDS w Szpitalu Powiatowym w Zawierciu. To zapowiedź zamówienia, a nie samo ogłoszenie przetargu na roboty.
Rozdziel w wynikach:
- Plany i PIN-y. Sygnały przyszłych zakupów. Służą do obserwowania inwestora, nie do wyceny gotowej oferty.
- Ekspertyzy, koncepcje i dokumentację projektową. Zlecenia na przygotowanie inwestycji. Ich wartość nie jest wartością późniejszych robót.
- Roboty i „zaprojektuj i wybuduj”. Postępowania wymagające oceny całego zakresu, odpowiedzialności projektowej i warunków realizacji.
- Unieważnienia. Powód, aby sprawdzić kolejne publikacje zamawiającego. Nie gwarantują ponownego ogłoszenia ani takiego samego zakresu.
Szerszy podział źródeł znajdziesz w poradniku gdzie szukać przetargów budowlanych.
Co sprawdzić, zanim zaangażujesz zespół ofertowy
Zacznij od wymaganej funkcji ochronnej, kategorii obiektu i dokumentacji, która tę kategorię opisuje. Jeżeli tytuł mówi o MDS, a wymagania odnoszą się do innego standardu, wyjaśnij rozbieżność przed wyceną. Skrót w nagłówku nie rozstrzyga zakresu zobowiązania.
Przy adaptacji istniejącego budynku ustal, czy zamawiający przekazuje ocenę stanu konstrukcji i instalacji, czy jej wykonanie wchodzi do Twojego zakresu. Przy formule „zaprojektuj i wybuduj” sprawdź PFU oraz to, jakie rozpoznanie obiektu musisz przeprowadzić przed dobraniem rozwiązań.
Sprawdź również wymagania dla wentylacji, zasilania, wody, odwodnienia, wyjść i wyposażenia, odpowiednie dla zamawianego obiektu. Nie wyceniaj wszystkich kategorii jednym zestawem urządzeń. Podstawą są dokumenty konkretnego zamówienia i właściwe wymagania techniczne budowli ochronnych lub MDS.
W postępowaniu prowadzonym poza Pzp przeczytaj zasady składania ofert i komunikacji od początku. Sprawdź zwłaszcza termin zadawania pytań, sposób publikowania zmian dokumentacji i obowiązek wizji lokalnej. Więcej o samej ocenie zakresu, warunków i umowy piszemy w poradniku jak sprawdzić dokumentację przetargu budowlanego.
Jak ustawić monitoring pod swoją firmę
Najpierw określ, czy szukasz generalnego wykonawstwa, projektowania, adaptacji istniejących obiektów czy robót instalacyjnych. Osobno zdecyduj, czy interesują Cię wyłącznie schrony, ukrycia i MDS, czy również magazyny OLiOC i inne inwestycje kryzysowe. Wspólne finansowanie nie oznacza wspólnego zakresu robót.
Połącz BZP i TED z obserwacją BIP-ów wybranych inwestorów. Nie zakładaj, że dowolna wyszukiwarka obejmuje wszystkie lokalne publikacje. Poproś o pokazanie konkretnych źródeł i znanych Ci postępowań, również tych prowadzonych poza Pzp.
W Lentrze wyszukujesz przetargi według rzeczywistego zakresu robót, a nie tylko słów z ogłoszenia. Sprawdź Lentrę na swoim zakresie: schronach i MDS, adaptacjach albo instalacjach. Porównaj znalezione zamówienia z tymi, które już znasz, i zweryfikuj, skąd pochodzą.